tandverzorging bij oudere paarden?

Tandverzorging bij oudere paarden?

Een jaarlijkse controle van de tandarts bij je paard is een must. En vaak krijgen wij de vraag of dit bij oudere paarden ook nog belangrijk is. Het antwoord... JA!

 

Gebit 25 jarige

Het enige verschil is wel dat we bij oudere paarden (vanaf 20j) minder kunnen aanpassen dan bij jongere paarden. Dit komt door dat het doorgroeien van de tand extreem is verminderd omdat er ook niet veel reserve tand/wortel meer over blijft. We willen natuurlijk niet dat hun tanden sneller op of versleten zijn dan nodig is.

Op de foto is een gebit van een paard van 25 jaar te zien. Zoals te zien is, is er nog amper iets van een wortel aanwezig onder het tandvlees. Wat bij jongere paarden wel het geval is (foto 5 jarige). De tanden zijn dus uitgegroeid. Daarnaast kunnen we ook niet veel aanpassen omdat deze paarden er 20 jaar of meer over gedaan hebben om deze 'beet' te ontwikkelen, als er dan een grote verandering plaats vindt zal dit leiden tot disbalans en veel druk in het kaakgewricht.

Gebit 5 jarige

Bij 20+ moeten wij dus rekening  houden dat we niet te veel gaan aanpassen wegens een te kort aan reserve tand/wortel. Echter blijft het wel noodzakelijk om het gebit van uw oudere paard te laten controleren!

 

Surface to surface contact en inclination?

De 2 grootste punten waar wij als NBD naar kijken zijn de inclination en het surface to surface contact van de tanden. Maar wat bedoelen we hier nu mee?

Wat is inclinatie en waarom is dit zo belangrijk?

Kauw beweging van het paard

De inclinatie, ookwel de hoek waarin de tanden staan, heeft een zeer groot effect op de kauwbeweging van een paardenmond! Anatomisch gezien kauwt een paard niet enkel op en neer of heen en weer, maar wel net daar tussen, meer in een ovaal vorm. Het is zeer belangrijk dat de juiste hoek aanwezig is. Als de hoek van de kiezen te vlak is kan het paard o.a. zijn voedsel niet goed vermalen, beland het voedsel in de wangen (proppen) en heeft het kaakgewricht geen balans meer door dat de kiezen geen stabilisatie bieden. Als de juiste hoek aanwezig is kan het paard zijn TMJ(kaakgewricht) en spieren/ligamenten ontspannen bewegen zonder dat er overbelasting ontstaat.

Beginnen bij het begin, de snijtanden:

Als de snijtanden niet gebalanceerd zijn, zijn de kiezen dit ook niet. De hoek en onbalansen van de snijtanden zijn allemaal terug te vinden in de kiezen. Dit straalt verder door naar het TMJ gewricht, ookwel het kaakgewricht, en zoals vele weten is het TMJ gewricht een van het belangrijkste gewricht in een paardenlichaam. Niet alleen omdat hun temporale been (evenwicht) hieraan is verbonden en ook hun proprioceptie (het kunnen waarnemen van het lichaam)  kan beïnvloeden, maar vooral ook omdat er een ton van verschillende craniale zenuwen, ligamenten, spieren, fascia, meridianen,.. door lopen en hiermee in verbinding staan. Het vergt maar een kleine druk om 1 van deze zaken te beperken in hun functie. Als wij alleen de kiezen zouden balanceren dan staan wij een jaar later tegen precies dezelfde problemen aan te lopen omdat de echte oorzaak, de snijtanden, niet is verholpen. Het alleen aanpassen van de kiezen is dus 'symptoom bestrijding'.

 

Surface to surface contact?

 

Craniale zenuwen - TMJ

Het surface to surface contact van de tanden kan je vergelijken met je eigen gebit. Hoeveel mensen moeten er naar de kaakchirurg of orthodontie of tandarts om er voor te zorgen dat je bovenste en onderste tanden perfect op elkaar passen? Heel veel mensen. Een gebit dat uit balans zit kan een groot effect geven op de rest van onze mond en kaakgewricht waar ook onze slaapbeenderen mee zijn verbonden, die voor je evenwicht zorgen.

Het perfecte voorbeeld zie je vaak bij jonge paarden die nog bezig zijn met het wisselen van hun tanden. Pas rond de leeftijd van 4.5 jaar zijn de permanente tanden bij de meeste paarden allemaal doorgekomen. Je ziet hier voor vaak paarden die hoeven slepen, hun balans moeilijk vinden, hoeven verkeerd zetten, struikelen, niet goed weten waar ze fysiek staan,.. Dit kan allemaal te maken hebben met de tanden die nog niet mooi op elkaar staan en een 100% surface to surface contact hebben.

Je kan het vergelijken met kerstverlichting. Wanneer de tanden in balans zijn, is het zoals hoe alle lampjes in de streng van de kerstverlichting zitten, zodat de hele streng (het lichaam van het paard) kan oplichten. Als er een onevenwichtigheid in de tanden is, is het alsof een lamp niet goed werkt, waardoor de rest van de streng wordt uitgeschakeld.

Een tand groeit door vibratie die o.a. ontstaat door de kauwbeweging. Het surface to surface contact is belangrijk voor de groei van de tanden. Als de tanden niet in contact staan kunnen deze ook niet vibreren en dus niet groeien. Een paard waarbij de kiezen elkaar niet aanraken behandelen wij ook niet. Het beste is om een jaar te wachten totdat de kiezen zijn gegroeid zodat wij dan de juiste hoek kunnen toepassen en het surface to surface contact te optimaliseren.

Get the Thieves!

Een essentiële olie als Zwitsers zakmes? Oh ja, dit hebben we zeker en vast! Ontdek de krachten van onze geweldige Thieves!